Mình từng đi deal lương 4 chỗ, nói ra con số là người ta gật đầu liền luôn.

Vậy là mình có bị hớ hay không? Người ta gật đầu liền là do mình đang báo mức thấp hơn vị trí đó, nên người ta mới ừ liền thì sao?

TÔI-KHÔNG-QUAN-TÂM.

Chẳng biết có lỗ hay không nhưng từ năm 2022 – 2025 (3 năm đi làm full-time ngắt quãng), thì:

– Lương ở chỗ thứ 4 của mình đã gấp 2,2 lần chỗ thứ 1 (lương ở chỗ thứ 1 của mình là xx.000.000 nha, mình lúc này chưa có bằng Đại học)
– Mỗi năm đều có đợt review tăng lương trong công ty, mình luôn được tăng
– Mối quan hệ với sếp lành mạnh, đồng nghiệp gắn kết chuyên nghiệp vừa đủ, nghỉ làm cái là sếp nói chuyện 1-1, hỏi cần viết thư giới thiệu chỗ mới thì cứ nói, sếp còn giới thiệu dự án/ công việc cho làm (nếu cần)
– Có dự án hay, dự án lớn sếp đều cho tên vào danh sách, làm xong cái là rạng danh CV
– Đi gặp đối tác, sếp dắt theo mọi nơi, giới thiệu cho đủ thứ người

Mình đã làm gì để quyết định đưa ra những con số ấy?
____

1) Nắm rất sơ bộ vị trí tương đương đang được trả như thế nào

Ví dụ đang làm trong mảng này, mình sẽ hỏi: (1) Anh/chị cùng mảng có kinh nghiệm làm việc tốt, đã từng/đang trụ với nghề và (2) các anh chị sếp làm trong ngành này.

Mình hỏi rằng: Với kinh nghiệm, kiến thức chuyên môn, bằng cấp, kỹ năng như A thì cho vị trí B, mức lương dao động được trả là bao nhiêu?

Nếu không quen ai, mình sẽ tự tìm trên mạng.

Mình để ý một số bạn mình biết hay chỉ coi mức lương và vị trí, các bạn bỏ qua người ta trả mức đó với người có khả năng như thế nào. Đôi khi, cùng một vị trí, một công ty tuyển dụng năm 2023 và 2025 đã yêu cầu khác nhau.

Người ta cùng là sửa máy tính đi, nhưng mức 10 triệu thì yêu cầu sửa được 5000 lỗi, còn 15 triệu là 500000 lỗi. Mình đừng vội tỵ nạnh là ”nghe con kia thằng nọ cũng làm vị trí này sao lương cao hơn”. Có thể do họ hên (nếu chỉ hên không cũng chẳng bền được), hoặc họ có năng lực hơn mình nghĩ. Mà đó là việc của họ, đừng đắm chìm vào so sánh.

Bước 1 này có thông tin thì tốt, không thì thôi.

2) Đưa ra một con số cao hơn công việc cũ ít nhất từ 20-30%, với bối cảnh là:

– Mình không nhảy trái ngành
– Mình luôn chọn vị trí tiếp theo phải khó hơn, thách thức hơn, nhiều trách nhiệm hơn
– Mình luôn đã pro vip hơn ở vị trí cũ/ hiện tại, mình đã có rất nhiều kỹ năng, mối quan hệ, sự hiểu biết mới so với mức lương cũ/ hiện tại
– Mình đã có những kết quả làm việc rất cụ thể và liên quan đến vị trí mới
– Mình đã có cái “know-how” (kỹ năng làm thực chiến + kinh nghiệm xử lý tình huống) cho cái ngành, cái vị trí mới mà mình sẽ làm, ít nhất 50% phạm vi công việc. Nghĩa là vào cái là làm được luôn, 50% còn lại mình có kỹ năng, networks để có thể học trong thời gian ngắn nhất (mà công ty yêu cầu)

Đó là lý do đang làm ở công ty nào thì mình làm như con trâu nước cho công ty. Lúc ra đi thì ngẩng mặt lên mà đi.

3) Nói chuyện như 1 ”dealer” (công việc của mình)

Mình sẽ bảo rằng mình làm công việc này trong vòng 3 tháng (đối với vị trí + cam kết từng đạt được), sau đó mình sẽ ngồi lại để deal lương (cao hơn hoặc thấp hơn). Hoặc 1 năm (đối với vị trí mới, 50% mình không có kinh nghiệm) và sau đó ngồi deal lại.

Mình sẽ trao đổi điều này rất rõ trong phỏng vấn/lúc HR thảo luận về lương.

Sau khi mình đã làm, chứng minh kết quả mà công ty không cho mình được mức thù lao hấp dẫn hơn (cao hơn, đa dạng hơn) thì mình tạm biệt không hẹn ngày gặp lại.

4) Mình sẽ đọc/ tự tìm hiểu và hỏi những thông tin sau khi deal lương

(Mình cắt bớt mấy cái chữ ạ ạ cuối câu cho đỡ dài)

– Về lương & review:

* Công ty mình thường xét tăng lương bao lâu một lần?
* Khi review lương thì dựa trên KPI cá nhân, kết quả team, hay tình hình công ty?

– Về phúc lợi & thưởng:

* Ngoài lương cứng, công ty mình có cơ chế thưởng theo dự án hoặc hiệu suất không?
* Có phụ cấp ăn trưa, gửi xe, hoặc hỗ trợ làm việc từ xa không anh/chị?

– Về đào tạo & phát triển:

* Công ty có ngân sách định kỳ cho training hoặc chứng chỉ chuyên môn không?
* Có lộ trình thăng tiến rõ ràng cho vị trí này không?

– Về bảo hiểm:

* Công ty mình đóng bảo hiểm theo mức lương cơ bản hay mức lương thực nhận?
* Ngoài bảo hiểm bắt buộc, công ty có hỗ trợ thêm bảo hiểm sức khỏe hoặc bảo hiểm tai nạn cho nhân viên không?

– Về khám sức khỏe & chăm sóc nhân viên:

* Nhân viên có được khám sức khỏe định kỳ hằng năm không?
* Công ty có chính sách hỗ trợ chăm sóc sức khỏe tinh thần, thể chất cho nhân sự không, ví dụ như gói tập gym, yoga hay team bonding?

– Về phúc lợi khác:

* Có chế độ nghỉ phép hằng năm và nghỉ bù nếu làm thêm giờ không ạ?
* Vào các dịp lễ, Tết hay sinh nhật, công ty có chính sách thưởng hoặc hỗ trợ gì không anh/chị?

→ Nếu toàn bộ câu trả lời đều là không, thì mình sẽ đưa ra mức lương cao hơn mức hình dung ban đầu, và lúc này mình hoàn toàn có cơ sở để giải thích được là tại sao do cty đang có những chính sách không thuận lợi/hấp dẫn cho người lao động và các bạn buộc phải tự chi những khoản “must-have” kia mà.

Chúng ta cần nhận thức được đâu là phúc lợi đi kèm công ty có, họ không ghi chú rõ ràng thì mình được quyền hỏi. Mình hỏi xong để có cơ sở cân đo đong đếm mức lương cho phù hợp. Ví dụ, họ có đủ hết các tick trên. Lương 5 triệu thấy cũng ổn. Nhưng họ không hề có một phúc lợi nào đi kèm, thì lương 8 triệu cũng thành thấp.

Các câu hỏi này đến từ anh Nguyễn Minh Nhật – trong một lớp về tài chính cá nhân mình đã học (lớp đang không mở, nên mình không giới thiệu được nhé).

5) Khoan giờ chậm lại, bạn đọc kỹ phần này giùm mình

– Hãy thật giỏi, làm việc ra kết quả cụ thể, đem lại doanh thu hoặc tiết kiệm được tiền cho công ty MỘT-CÁCH-RÕ-RÀNG, CÓ-CHỨNG-THỰC

– Hãy đang sở hữu một loạt các kinh nghiệm, networks (mạng lưới quan hệ nghề nghiệp), kỹ năng mà đem lại nhiều giá trị CỤ THỂ, ĐO LƯỜNG được cho công ty

– Hãy đang là người có thái độ làm việc tốt, cầu thị, tôn trọng người khác, có cam kết rõ ràng trong công việc, thực sự có cái tâm mong muốn đóng góp cho công ty, làm tốt công việc (chứ không phải là một ”performative worker”, kiểu nhìn thì giống làm việc chứ việc mãi không xong)

Làm tốt 3 cái trên đã, rồi mạnh miệng deal lương hen. Còn vẫn chưa, thì các bạn có thể:

– Chọn một mức lương đủ sống cho nhu cầu cơ bản, phù hợp với năng lực của mình hoặc những kỹ năng trong có vẻ có nhưng chưa rõ có đem lại được gì cho công ty không

– Vẫn hỏi, nhưng hỏi những phúc lợi bên cạnh lương (sếp hỗ trợ kèm cặp chỉ bảo, sản phẩm/ brand name công ty tốt để có lợi trong CV, được tạo nhiều cơ hội giao lưu, xây dựng mối quan hệ,…). Sẽ có rất nhiều thứ 1 bạn giai đoạn ”early-career” (giai đoạn đầu sự nghiệp) cần quan tâm hơn là lương. Mình nói thật đấy. Kỳ kèo thêm 2-3 triệu xong lấy tiền đó đi học cũng không bằng giữ mức trên, bào sếp hết cỡ, rồi làm mạnh CV, tha hồ deal lương chỗ sau này cao hơn 5-10 triệu.
____

Mình nói lại 1 ý quan trọng nè: Nếu các bạn deal được 1 mức lương cao, good for you. Nhưng nếu nó cao so với thị trường, cao so với năng lực thực tế thì các bạn sẽ rất mệt mỏi khi đi làm. Vì sếp sẽ luôn kỳ vọng bạn cao hơn những gì bạn thực sự làm, từ đó mệt mỏi, áp lực, cay cú lẫn nhau, mối quan hệ đổ vỡ, công việc không hanh thông, năng lượng kiệt quệ, không có thời gian học hành những thứ khác, không làm mới mình thì làm sao làm được mục (2)? (Là cái mục công việc sau lương cao ít nhất từ 20-30% so với hiện tại)