Là đừng làm quen vì người ta giỏi. Thật sự câu hỏi này mình nhận được rất nhiều, vì bản thân mình hiện tại có nhiều anh chị bè bạn rất giỏi giang và các bạn mong muốn mình có thể chia sẻ “tips” nào đó để tạo dựng được những mối quan hệ như thế. Tuy nhiên, sự thật là với mình thì các mối quan hệ có ý nghĩa nó không bao giờ nên bắt đầu bằng việc vì họ giỏi nên mình tiếp cận cả.
Vì sao?
Vì khi mục đích là làm quen vì họ giỏi, thì sẽ rất dễ khiến mình tự dán nhãn câu chuyện vai vế, mình sẽ dễ có tâm lý họ giỏi, mình cần họ, mình phải thể hiện mình thông minh sâu sắc để tiếp cận họ. Vì tâm lý này nên sẽ khiến cuộc nói chuyện trở nên gượng ép, câu nệ và hình thức. Chính mình cũng sẽ thấy bối rối và họ cũng vậy.
Theo mình, thay vì hỏi rằng làm sao để tiếp cận với người giỏi thì mình thích cách nghĩ làm sao để mình giỏi hơn. Mình xuất phát điểm cũng không từ việc quen biết nhiều người, mình cũng từng cố gắng gây ấn tượng với người giỏi như kết quả nó đều đi xuống lòng đất. Thế là mình thấy mệt trong việc cố tỏ ra mình giỏi giang, và gượng ép tương tác khiến mình mất năng lượng. Từ đó, mình mặc kệ và tập trung làm tốt việc của mình. Mình tập trung học, làm, ngẫm nghĩ, xây dựng năng lực của bản thân. Thế là khi mình làm tốt việc của mình, ví dụ như làm việc với khách mời, thay vì cố gắng nói vòng vo khoe về bản thân để họ thấy nể thì mình tập trung tạo ra trải nghiệm tốt nhất cho họ và làm sự kiện hay nhất, thế là quý nhau và thành bè bạn. Thay vì đi đến những hội thảo đông đúc với name card, mình đăng ký các khoá học hay ho, tích cực học, thảo luận, phát biểu, rồi trong buổi học mình chẳng cần phải dò tìm ai có kinh nghiệm lâu năm hơn hay đỉnh hơn, mình chỉ tập trung thảo luận chủ đề buổi học và anh chị tự thấy hợp tính rồi dần thân thiết.
Để dễ hình dung, thì giữa một người nhắn tin hay tiếp cận bạn để nhờ vả và hỏi những câu đâu đâu, và người nói chuyện trao đổi với bạn về một chủ đề chung nào đó, bạn sẽ muốn nói chuyện với ai hơn?
Mình không phủ nhận những “tips” khi người ta nói về networking (như tươi cười, lắng nghe,..) là sai trái, chỉ là nếu ngẫm nghĩ kĩ hơn, thì giao tiếp là quá trình xây dựng niềm tin (build trust). Khi mình phát ra năng lượng nào thì đối phương chắc chắn sẽ cảm thấy như thế, những mối quan hệ bắt đầu với mục đích trục lợi thì nó sẽ được duy trì bằng việc cân đo đong đếm lợi lộc, đó có phải điều mình muốn hay không?
Từ những ngày đầu mình bước ra đời, mình đã luôn dặn lòng rằng khi thảo luận hay đàm phán bất cứ thứ gì, hãy mang tâm thế chúng ta đang cùng nhau thảo luận và chia sẻ về cùng một mối quan tâm, tôi tôn trọng anh/chị, tôn trọng mọi trải nghiệm anh chị có, tuy nhiên bề dày kinh nghiệm không nên là thứ tạo ra những sự ngăn cách không cần thiết và khiến mình cảm thấy “lép vế”. Với tâm thế này, mình đã làm việc với nhiều đối tác, anh chị trong mấy năm qua. Tôn trọng nhau, lắng nghe nhau chân thành mới là vũ khí lợi hại nhất.