(Bài này mình viết từ 2024, năm nay biên soạn lại và bổ sung 1 số ý)

Ngoài việc có bằng cấp tại Trường Đại học thì mình hay đi học những khoá ngắn hạn từ các anh chị em trong ngành/ lĩnh vực cụ thể nào đó để bổ sung/ mở mang sự hiểu biết của bản thân.

Dựa trên kinh nghiệm tự phát, tự đúc kết trong hơn 7 năm liên tục đi học các khoá từ chuyên môn, kỹ năng, kiến thức xã hội khác nhau và rất rất bổ ích, phần lớn đều chọn ”đúng” chỗ học (thầy/ cô đủ giỏi, đủ có tâm, có tầm, kiến thức trọn vẹn chất lượng), mình chia sẻ một vài quy tắc rất cá nhân của bản thân cho mọi người tham khảo khi chọn các khoá học này như sau:

1/ Mình sẽ chọn giáo viên/ người truyền đạt là người ”low-key”

– Họ có thể nổi tiếng trên mạng xã hội, nhưng nổi tiếng nhờ cái chuyên môn của họ. Ví dụ họ làm về luật, thì họ sẽ nổi từ khả năng phân tích, lập luận, xử lý các case trong công việc mà vẫn đảm bảo các quy tắc về bảo mật thông tin. Họ nổi từ drama, lạm bàn các vấn đề ngoài chuyên môn thì mình không chọn.

– Họ không nổi tiếng luôn, nhưng trong giới chuyên môn thì họ lại là những người được tin tưởng, được nhắc tới là những người có năng lực ở mọi bài bàn luận.

Không có nghĩa những người nổi tiếng là những người không có chuyên môn tốt.

Chỉ là với những trải nghiệm của riêng mình, những người ít nổi tiếng họ sẽ có thời gian trực tiếp tương tác, quan tâm, nhớ tới học viên của họ – là mình, trong xuyên suốt quá trình học. Điều này ảnh hưởng nhiều đến chất lượng học tập của mình – là 1 người có nhu cầu lớn trong việc tương tác trực tiếp với người truyền đạt/ hướng dẫn.

Sao biết họ là người có chữ tín trong giới chuyên môn của họ? Mình sẽ nghe ngóng rồi hỏi thăm từ những người không có sự liên quan về mặt lợi ích với họ, những người có hiểu biết trong lĩnh vực này, mình xem, đọc cách họ nói về mảng chuyên môn này, cách họ đánh giá những người đồng nghiệp của mình và mình đưa ra kết luận.

2/ Mình sẽ chọn học giáo viên/ người truyền đạt là người cũng đang học hỏi

– Mình có niềm tin rằng không có ai là hiểu biết đủ đầy về một chủ đề gì theo kiểu ‘’timeless’’, mà là họ đang có hiểu biết về điều này trong thời điểm này và họ nên là một ví dụ tiêu biểu cho chính lớp học của mình: họ phải đang là người học, học liên tục để củng cố, thử sai, làm mới những hiểu biết của chính bản thân (learn và unlearn).

– Mình không có niềm tin vào một người, ở vai trò chia sẻ/ truyền đạt/ giảng dạy mà họ ít dành sự ưu tiên, thời gian để học cho chính họ, hay sớm hài lòng về những hiểu biết của bản thân.

– Kể cả những người giỏi, nổi tiếng, đã về hữu, họ cũng học qua sách vở, qua việc tham gia các công trình nghiên cứu, đưa ra những phân tích lý luận chuyên môn đóng góp cho xã hội.

Điều này mình học được từ các giáo sư tại trường Đại học trước đây, mình hứng thú với họ bởi vì sau một hành trình dài với đủ học hàm học vị, họ tiếp tục đóng vai trò là người khơi mở – đặt câu hỏi, chia sẻ những điều hay ho trong quá trình họ đang thực hiện một nghiên cứu khoa học trong ngành.

Các giảng viên ấy đồng thời là người truyền đạt/ khơi gợi và là người học liên tục.

3/ Mình sẽ chọn học giáo viên/ người truyền đạt là người đã và vẫn đang làm điều họ đang truyền đạt lại cho người khác.

Ví dụ như họ đang hướng dẫn người khác cách tìm việc, thì họ cũng cần là người từng nhận các ‘’job offers’’ hấp dẫn, họ cũng liên tục cập nhật xu hướng thị trường tuyển dụng, họ được mời đi làm liên tục/ tham gia các diễn đàn/ hoạt động chuyên môn hoặc thậm chí lập kế hoạch tài chính cho bản thân, và liên tục thực hành, phản tư khả năng này.

Dù qua quá trình trước đây họ từng đi làm nhiều đến đâu, nhưng hiện tại nếu họ chỉ đi đào tạo mà không còn thực hành công việc/ kỹ năng/ kiến thức họ đang đi đào tạo nữa thì mình cũng sẽ ít cân nhắc học từ họ. Tương tự như điều thứ 2 ở trên, sự luyện tập và nỗ lực làm mới mình liên tục đối với mình rất quan trọng với bất cứ ai. Đặc biệt, trong vai trò là người có tác động đến người khác (về tư duy, kiến thức, kỹ năng), họ cần phải liên tục thực hành những quy tắc họ đã đúc kết được để đảm bảo tính mới, tính phù hợp của những quy tắc ấy.

4/ Khi họ bán khoá học, họ phải có đủ bằng chứng chuyên môn, kinh nghiệm liên quan cho cái họ bán

Mình từng có Career Mentor, lúc ấy mình muốn:

– Làm việc ở môi trường quốc tế

– Deal được lương cao hơn mức trung bình dù cùng levels

– Có kết quả làm việc tốt trong 3 tháng đầu

Thì Career Mentor của mình đã làm được chính xác điều như vậy. Nên mình mới book.

Các thông tin khác về 10 năm kinh nghiệm, bằng cấp a-b-c cũng sẽ quan trọng, mình cũng sẽ xem họ học gì, từng làm gì, hay viết gì để phần nào có phán đoán quan điểm, niềm tin, phong cách của họ sẽ như thế nào thông qua những trải nghiệm đó.

Ví dụ mình quan tâm tới Giáo dục Quốc tế, mình muốn tìm hiểu kỹ về senior level thì có những lựa chọn career path như nào, mình bắt buộc đưa tiêu chí này lên đầu luôn.

5/ Mình sẽ quan tâm tới đội ngũ tư vấn và chăm sóc học viên

– Mình thường bỏ qua khoá nếu đội ngũ tư vấn spam quá nhiều tin thúc đẩy mình mua, hay cách tư vấn ‘’trigger’’ cảm giác FOMO (sợ bỏ lỡ), không tập trung trả lời các câu hỏi về nội dung/ giảng viên từ mình mà chỉ tập trung kêu mình mua lẹ đi

– Khoá cần có đội ngũ hỗ trợ mình giải đáp, cập nhật thông tin thay đổi (nếu có) trong quá trình mình học. Kiểu mình có đổi lịch, bận ngang, thiếu thông tin gì đó về lịch thì sẽ có các bạn chăm sóc cho mình chứ không phải chỉ có sale và giảng viên.

Các tiêu chí độc nhất vô nhị khác mời các bạn đóng góp tiếp.